Mafatkaka's desire to make his Grandchildren exemplary in the community gets fulfilled with the help of VSSM

Mafatkaka with his family and Mittal Patel

I want my daughter to be a doctor. But she got less marks so, I sent her to Philippines to study medicine. But expenses are high there. I applied to get the loans from the government for the children who go to study abroad. I had some hopes from the government so, I sent my daughter abroad using all my savings but my application got rejected. 

I told him, “you should have taken the permission before sending your daughter abroad.” But he said, “What to do ben, I am adamant on making my daughter a doctor. In Devipujak community, many people don’t study much. But I want to make my daughter a doctor and provide an example in the community. But I don’t have much money and the fees of second semester are yet to be paid. You have to help me. Now where shall I go and ask for money? We consider the government to be our guardian but it also turned its back from us. You give me loan, I will pay the instalments every month.”

Mafatkaka, Aarti’s grandfather is class-III government servant. He wanted his sons to study but they did not study much. Elder son got married. Mafatkaka had hope to make his daughter study. Today, Aarti’s mother- Mafatkaka’s daughter-in-law- Hiralben is working as a nurse in Palanpur Civil Hospital. Mafatkaka made Aarti’s elder brother Kalpesh an aeronautical engineer. 

Mafatkaka said, “Education is necessary to bring change in the society. I want to make my children exemplary in my community that’s why I made them reach this level of education although I was not financially capable. All my efforts will pay off when the other children of the community will start studying.”

We gave the loan of Rs. 1 lakh to Mafatkaka for Aarti’s education. Along with that, we gave the loan of Rs. 50 thousand to Hiralben for Kalpesh’s education. Hiralben has toiled hard to make her children take education. Right now, she has to face financial scarcity but she thinks that there will be bright future once her children will start working. 

We pray that Mafatkaka and Hiralben’s efforts become successful… 

This photo was taken when both children come to Ahmedabad for a vacation and came to the office with Mafatkaka and Hiralben…. 

‘મારે મારી દીકરીને ડોક્ટર બનાવવી છે. પણ એના ટકા ઓછા આવ્યા એટલે મે એને ડોકટરી ભણવા ફીલાપાઈન્સ મૂકી છે પણ ત્યાનો ખર્ચ વધારે છે. વિદેશમાં ભણતા વિદ્યાર્થીઓને ભણવા માટે સરકાર લોન આપે છે મે ફાઈલ મુકી પણ એ નામંજુર થઈ. મને સરકારમાંથી લોનની આશા હતી એટલે જ મે દીકરી આરતીને મારી પાસે જે સગવડ હતી એને લઈને વિદેશ મોકલી દીધી પણ મારી ફાઈલ સરકારે નામંજુર કરી. એમણે કહ્યું, તમારે દીકરીને મોકલતા પહેલાં મંજુરી લેવી જોઈતી હતી. શું કરુ બેન મારી દીકરીને ડોક્ટર બનાવવાની મારી જીદ છે. દેવીપૂજક સમાજમાં બધા બહુ ભણે એવું નથી. મારે મારી દીકરીને ડોક્ટર બનાવી સમાજમાં ઉદાહરણ પુરુ પાડવું છે. પણ પૈસાની સામટી સગવડ નથી અને એની બીજા સેમીસ્ટરની ફી ભરવાની બાકી છે. તમારે મને મદદ કરવી પડશે. હવે કોની પાસે જઈને પૈસા માંગુ. સરકારને માઈ બાપ માનીએ પણ એણે તો મોઢું ફેરવી લીધુ. તમે લોન આપો હું દર મહિને પૈસા ભરી દઈશ.’

મફતકાકા આરતીના દાદા. સરકારમાં ત્રીજા વર્ગના કર્મચારી તરીકે નોકરી કરતા. પોતાના દીકરાઓ ભણે તેવી હોંશ હતી પણ તે બહુ ભણ્યા નહીં. મોટા દીકરાના લગ્ન કરીને વહુને ઘરે લાવ્યા. વહુને ભણાવવાની હોંશ તેમણે રાખી ને આજે આરતીની મમ્મી અને મફતકાકાના મોટાદીકરાની વહુ હીરલબેન પાલનપુર સીવીલ હોસ્પીટલમાં નર્સ તરીકે ફરજ બજાવે છે. આરતીના મોટોભાઈ કલ્પેશને પણ મફતકાકાએ એરોનોટીકલ એન્જીનીયર બનાવ્યો.

મફતકાકા કહે, ‘કોઈ પણ સમાજના બદલાવ માટે ભણતર જરૃરી છે. મારા સમાજમાં મારા બાળકો ઉદાહરણ પુરુ પાડે તેવા બનાવવા છે ને એટલે જ આર્થિક ક્ષમતા ના હોવા છતાં મે મારા બાળકોને શિક્ષણના આ સ્તરે પહોંચાડ્યા છે કાલે એમને જોઈને સમાજના બીજા બાળકો ભણતા થાય તો મે કરેલું બધુ લેખે લાગશે.’

મફતકાકાને રુ.એક લાખની લોન આરતીના ભણતર માટે આપી. સાથે કલ્પેશના ભણતર માટે હીરલબહેનને રુ. પચાસ હજારની લોન આપી. હીરલબેને પણ પોતાના બાળકોના ભણતર માટે જાત ઘસી નાખી છે. હાલ આર્થિક તંગી વેઠવી પડે છે પણ કાલ સોનાનો સૂરજ મારા બાળકો કામે લાગશે ત્યારે ઊગશે તેવું હીરલબેન કહે છે.

મફતકાકાને હીરલબેનની મહેનત સફળ થાય તેવી પ્રાર્થના..

બંને બાળકો વેકેશનમાં ઘરે આવ્યા ત્યારે અમદાવાદ ઓફીસ મફતકાકાને હીરલબેન સાથે મળવા આવ્યા.તે વખતે તેમની સાથે પડાવેલી તસવીર..

VSSM Helps Dakshaben set up her Business

VSSM helps Dakshaben, a Domestic Helper, become a Fruit Vendor 

Dakshaben Rajubhai Nayak is staying at Guptanagar area in Vasna village of Ahmedabad. She was earning her livelihood by doing household jobs in nearby bungalows. Her husband Rajubhai is working in the hotel Thriller. She has one daughter and a son too. She was also selling bananas filled up in a small basket.  She was earning her livelihood but that did not give enough profit to meet the ends. It was difficult for her to meet the ends.

During 2014, she came in contact with Ilaben, the social worker who is working with ‘Vicharta Samuday Samarthan Manch’ (VSSM). VSSM helped her by giving interest free loan of Rs. 20,000 during May 2017, which helped her add more fruits and buy more stock to sell by hand-cart. This interest free loan helped her earn good profit as well as saved her money which could be gone into paying interest of the loan if she had gone to some local money lender. Her earning has reached up to Rs. 300 to 500 daily which has strengthened her paying capacity. She pays her decided Rs. 2000 EMIs regularly (5 EMIs are already paid) which is an additional change in her life. 

Loan ID 1312

With the help of VSSM, Lilabhai was able to expand his business

Lilabhai Devipujak with his family

Lilabhai Bhotubhai Patni(Devipujak) belongs to Deesa village of Banaskantha District. He is a seasonal vendor and his wife helps him in the business. He wished to expand his business but was facing financial limitations. He got to know about the interest free loans that VSSM extends to NT/DNT community members and decided to contact MaheshBhai (VSSM worker). He could avail the loan of Rs 25,000/- with which he got his seasonal stock from the wholesale and could set his business started. It had started off well and he could repay his loan timely and had some savings too!

Thereafter, he borrowed a second loan of Rs10, 000/- to get a house under Rajiv Gandhi Awas Yojna. The actual amount to be paid under this scheme was Rs 2 Lakh 49 Thousand, but as he belong under NT community, he had to pay 55, 000/- from which VSSM helped him avail 45, 000/- through Pandit Dindayal Awas Yojna, hence he could get a house of his own!

As the winters were about to arrive, Lilabhai thought to get warm clothes for winter from wholesale for the season’s business. But he estimated an investment of 1.5 Lakh. He already had an ongoing loan of Rs 10, 000/- through VSSM… but he still decided to borrow a third loan. Given that he had repaid the previous loan timely, VSSM decided to extend a loan of 50, 000/- for his business. Since he was still short of 1 Lakh, he borrowed 50, 000/- from somewhere else on interest and put in all his savings and got his stock of winter clothes for his business.

Lilabhai Devipujak's stall of winter clothes

God bless, his business is doing great and he is also repaying the loan on timely basis.

Lilabhai knows how to drive an auto rickshaw and now he wishes to buy one. He says that his wife will manage his seasonal business at one place and if he will get an auto rickshaw, he can move around with his stock and do business along with getting passengers in the auto rickshaw from which he can earn too. Once he repays both the loans to VSSM, he wishes to get another loan for buying an auto rickshaw.

He has two children and since his engagement with VSSM, he understands the importance of education better. He wishes to send his five year old son to school and also puts aside Rs200/- for his extra tuition. He is focused towards his kid education and their bright future.

Now that we know that Lilabhai has had a taste of how hard work and dedication pays off, we  wish Lilabhai a bright future and may he always keep working hard towards achieving his goals and VSSM shall stand by his side in hour of need. 

Loan ID no. : 1138, 1362

VSSM’s support enables Shanabhai experience financial independence for the first time….

Shanabhai Raval is happy with his new milk  

Shanabhai’s father was required to take a loan from friends and relatives to build a house. The economic health of the family was very poor and hence repaying the loan amount required him to engage his physically disabled son Shanabhai into bonded labour. Shanabhai Raval tried very hard to break free from the bondage but remained unsuccessful. He learnt about the activities of VSSM through Paresh, one of our team members who later made a recommendation to VSSM  for a loan to Shanabhai. Based on the recommendation VSSM approved a loan of Rs. 30,000 from with Shanabhai purchased a buffalo and began a business of selling ’s milk. He sells nearly 8 litres of milk everyday and earns about Rs. 200 a day. Earlier Shanabhai was often required to borrow money from his relatives to buy his monthly ration but the support from VSSM has now helped him buy his own ration, pay the loan and make monthly savings as well!!! 

“Very soon I will be able to pay off all my debts and break free from the cycle of debt!!” said a cheerful Shanabhai. He couldn’t thank VSSM enough for its concern and support.

પગે અપંગ છત્તા છેલ્લા ઘણા વર્ષોથી ભાગીયા તરીકે કામ કરતા શનાભાઈ પાલનપુરમાં રહે. ઘરની પરીસ્થિતિ ખરાબ હોવાને કારણે ભાગીયાનું કામ પસંદ કરવું પડ્યું. તેમના બાપુજીએ ઘર બનાવવા માટે લોકો પાસેથી રૂપિયા લીધેલા તેથી તે ચુકવવા શનાભાઈના પિતાએ તેમને ભાગીયાનું કામ કરવા મૂકી દીધા. આ કામમાંથી બહાર નીકળવા તેમને ખુબ પ્રયાસ કર્યો પરંતુ તે નીકળી ન શક્યા. આપણા કાર્યકર પરેશ દ્વારા તેમને આપણી સંસ્થા vssm ની ખબર પડી અને તેમને લોન લેવા માટે અરજી કરી. vssm દ્વારા શનાભાઈને ૩૦,૦૦૦ રૂપિયાની લોન આપી જેમાંથી તેમને ગાય ખરીદી અને ભેંસનું દૂધ વેચવાનો ધંધો ચાલુ કર્યો. ભેંસ રોજ ૮ લીટર દૂધ આપે છે. જેથી તે રોજ ના અંદાજીત ૨૦૦ રૂપિયા કમાતા થયા. પેહલા તે ઘરનો સમાન ખરીદવા માટે તેમના સગા પાસેથી રૂપિયા લેતા એટલે છેવટે હિસાબ કર્યા બાદ તેમની પાસે જરા પણ રૂપિયા બચતા ન હતા. પરંતુ તેમને લોન આપ્યા પછી તે ઘરનો સમાન પણ પોતાના રૂપિયાથી ખરીદી શકે છે અને બચત પણ કરી શકે છે. શનાભાઈ કહે છે કે હવે થોડા સમયબાદ હું મારા બધા જ દેવામાંથી મુક્ત થઇ જઈશ. આ બધું જ મિત્તલબેનના લીધે સરળ બન્યું, હું તેમનો આભારી છું. 

VSSM’s support enables Malabhai Devipujak remain free from private debt and mortgage

Malabhai Devipujak marvadi and his family
with nis new business products

Malabhai Devipujak marvadi and his family stay in Keshvaninagar area in Ahmedabad’s Vasana suburb. Malabhai earned his living by selling Ayurvedic medicines, but his profits began to dwindle with the ever increasing prices of these medicines. The business was no longer profitable to him requiring him to contemplate a change in the products he sold. VSSM’s Ilaben recommended for a loan to Malabhai. With the Rs. 20,000 support that the organisation provided him, Malabhai began selling imitation jewellery, cosmetics and likes. The business now enables him earn Rs. 250-300 daily, he saves Rs. 50 every day  as a working capital that will help him replenish the sold items. 

Such items are in demand all the time and hence the sales remain brisk, his wife also sets up a small makeshift stall in front of the house everyday. If VSSM’s had not come to the rescue the couple would have required to put their gold as mortgage.   Malabhai’s daughter works as cook in surrounding houses and his son studies at VSSM operated hostel. 

“Life has become a bit less stressful because of the support provided to us by VSSM!!” says Malabhai. 

માલાભાઈ દેવીપુજક મારવાડી અમદાવાદના વાસણા વિસ્તારના કેશવાણીનગરમાં રહે છે. તે તેમના પત્ની અને બે બાળકો સાથે રહે છે. તે પેહલા આયુર્વેદિક દવાઓ વેચવાનો ધંધો કરતા હતા પણ આયુર્વેદિક દવાઓ મોંઘી આવે તો તેમને જોઈએ એટલો નફો મળતો ન હતો. તેથી તેમને તે ધંધો બંધ કરી દીધો અને પછી vssm માં લોન માટે અરજી કરી.કાર્યકેર ઇલાબેન ધ્વારા તેમને ૨૦,૦૦૦ની લોન આપી. તે કટલરીનો ધંધો કરે છે તેમાં થી તેઓ રોજ ના ૨૫૦ થી ૩૦૦ રૂપિયા કમાતા થયા છે . તેઓ રોજ ની ૫૦ રૂપિયાની બચત તેઓ ના ગલ્લા માં કરે છે જેથી તેઓ ફરી માલ લાવ કામ લાગે.આ લોને ની સહાય થી તેઓ ધર ખર્ચ પણ આસાની થી કરી સકે છે .અને ઘણી વાર તેમના પત્ની ઘરની બહાર ખાટલામાં કટલરી વેચે છે. માલાભાઈની દીકરી રસોડાનાં કામ કરે છે અને દીકરો vssm ધ્વારા ડોળીયામાં ચાલતી હોસ્ટેલમાં અભ્યાસ કરે છે. જો તેમને લોન ન મળી હોત તો તે તેમના દાગીના ઘીરવે મુકીને કટલરી નો ધંધો ચાલુ કરવાના હતા. પણ vssm એ મદદ કરી અને તેમને કટલરીનો ધંધો ચાલુ કર્યો. માલાભાઈ કહે છે કે આ બધું મિત્તલબેન અને તેમની સંસ્થા vssm ના લીધે સરળ બન્યું.

VSSM’s support helps Baluben bhati remain afloat even during medical emergency…

Baluben bavri with her business 

Baluben and her family comprising of husband Sanjaybhai and two small children aged 4 and 2 years stay in Bavri settlement of Ahmedabad’s Ramdevnagar area.  The couple earn their living by selling toys, clothes and other everyday items opposite the Ramdevnagar Police station. On recommendation of our team member Madhuben VSSM has extended Baluben a loan of Rs. 30,000. Before VSSM’s support Baluben borrowed money from private money lenders at 10% interest rate. But the support from VSSM has helped her stop dependence on private money lenders who lynch away all earnings with such high interest rates. 

With her current earnings Baluben is now able to make a monthly saving of Rs.1500 to 2000. 

A recent medical emergency in her family disrupted Baluben’s loan repayment schedule as the medical bills were very high but she remained assured that this was not going to increase the repayment amount as VSSM’s loans are interest free. “If I did not have VSSM by my side I would have needed to go for private loan and wind up my business,” confessed Baluben.

બાલુબેન અને સંજયભાઈ કટલરીનો સામાન વેચતા 

     બાલુબેન સંજયભાઈ ભાટી અમદાવાદના રામદેવનગરની બાવરી વસાહતમાં તેમના પતિ અને તેમના બાળકો સાથે રહે છે. તેમને ૪ વર્ષનો દીકરો અને ૨ વર્ષની દીકરી છે. બાલુબેન અને તેમના પતિ સંજયભાઈ સાથે મળીને રામદેવનગર પોલીસ ચોકીની સામે નીચે પથારો કરીને કટલરીનો માલ વેચે છે. મધુબેન દ્વારા બાલુબેનને vssmમાંથી ૩૦,૦૦૦ રૂપિયાની લોન મળે તેની મદદ થઇ. vssm માંથી લોન લીધા પેહલા તેઓ ૧૦% ના વ્યાજે રૂપિયા લઈને પોતાનો ધંધો કરતા હતા. 

   અને હવે જ્યારે એમણે vssm માંથી લોન લીધી છે ત્યારે બાલુબેન નફો પણ સારો મેળવે છે અને મહીને ૧૫૦૦ થી ૨૦૦૦ની બચત પણ કરી શકે છે.

   બાલુબેનનો દીકરો બીમાર પડ્યો હોવાથી તેને નજીકના હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવો પડ્યો હતો.હોસ્પિટલનો ખર્ચો ઘણો હોવાથી તેમને લોનના હપ્તા ભરવામાં થોડી મુશ્કેલી થતી હતી અને ઘણી વાર હપ્તા ભરવામાં મોડુ પણ થતું હતું. પરંતુ તેઓ કહે છે કે જો મને vssm માંથી લોન ન મળી હોત તો વ્યાજે પૈસા લઈને મારા દીકરાની બીમારીનો ઈલાજ કરવો પડ્યો હોત અને એટલો ખર્ચો થયો હોત કે મારે ધંધો બંધ કરવો પડ્યો હોત. આ બધું ફક્ત vssm ના લીધે સરળ બની શક્યું. ફોટોમાં બાલુબેન અને તેમના પતિ સંજયભાઈ ટોપી અને અન્ય વેચાણનાં સામાન સાથે.

Support from VSSM gives Rajubhai the courage to leave his ill paying job and begin his own venture….  

Rajubhai Devipujak worked with a private firm but the salary he earned from his job wasn't enough to support even his small family. He had secretly desired to begin his own small venture but that required funds which he had none. When he learnt about his father doing well after the support from VSSM he too expressed his desire to do something similar. His father made the required recommendation to VSSM’s Ishwarbhai and VSSM extended a loan of Rs. 20,000. With the loan Rajubhai has initiated his business of retailing onions and potatoes. He buys the goods from wholesale market thus taking advantage of low prices. He now earns 350-400 daily and regularly pays of his instalments and saves some amount as well. The future sure looks bright as he plans to extend his business. 

  

   VSSM ની મદદથી નોકરી છોડી દેવીપુજક રાજુભાઈએ શાકભાજીનો વ્યવસાય શરૂ કર્યો. રાજુભાઈ પ્રાઇવેટ કંપનીમાં નોકરી કરતાં હતા. પગાર ખુબજ ઓછો અને સ્વતંત્ર વિભક્ત પરિવારની જવાબદારી. તેઓને ધંધો કરી કમાવવાની મહેચ્છા ઘણી પણ મૂડી વગર તે મરી જતી. વળી આર્થિક સંકડામણમાંથી પરિવારને ઉગારી સહજ રીતે પરિવારને સુખી જોવાની મનમાં ઈચ્છા હતી. VSSM ની લોનથી પોતાના પિતા શાકભાજી લાવી ઘણી કમાણી કરતા થયા તે રાજુભાઈએ જાણ્યું. 

    ત્યારબાદ પિતાની ભલામણથી VSSM ના કાર્યકર ઈશ્વરે રૂપિયા વીસ હજારની લોન રાજુભાઈને અપાવી. આ મૂડીથી તેઓએ હોલસેલમાં ડુંગળી બટાકા લાવી વેચવા માંડ્યા. ધંધો ખુબ સારો ચાલવા માંડ્યો.તેઓ દર મહીને ૩૫૦ થી ૪૦૦ રૂપિયા કમાતા થયા. લોનનો દર મહિનાનો હપ્તો નિયમિત રીતે ચુકવવા લાગ્યા. તેઓ આજે બચતો કરતાં થયા છે. ધંધાને વિસ્તારવાની યોજના બનાવવા લાગ્યા છે.

VSSM helps Shardaben supplement her income..

Shardaben Bajaniya with her new business
- the Swavlamban initiative

Shardaben Amrutbhai Bajaniyaa (loan #693) is a resident of Ahmedabad’s Vatva suburb. She stays with her family in Dolivav Settlement along with her son and daughter-in-law. The family earns living working as manual labour. Shardaben works as household help in nearby houses but the income wasn't enough to help her sail through the month. Shardaben learnt about VSSM’s 'Swavlamban' initiative through our team member Madhuben. Surviving with such limited income was becoming taxing for Shardaben hence she applied for a loan of Rs. 30,000. With the amount she has ventured into selling daily need items. Whenever there is a fete around her house she sets up her stall and makes brisk sales. At the same time she continues to work as house-hold help. This was her new venture has helped her supplement her income and make some monthly savings as well.

Present living condition of Shardaben Bajaniya 

બજાણીયા શારદાબેન અમૃતભાઈ (મધુબેન) (લોન નં. ૬૯૩)

   અમદાવાદના વટવા વિસ્તારમાં રહેતા શારદાબેન અમૃતભાઈ બજાણિયા દોલીવાવ વસાહતમાં તેમના પુત્ર અને વહુ સાથે રહે છે. પહેલા તેઓ બીજાના ઘરના કામ કરીને તેમનું ઘર ચલાવતા હતા. બીજાના ઘરના કામ કરીને પોતાના ઘરનું પૂરું પડે એટલા પૂરતા રૂપિયા મળતા ન હતા. તેમને ખબર પડી કે VSSM નામની સંસ્થા વગર વ્યાજની લોન આપે છે તો તેમ આપણા કાર્યકર મધુબેનને વાત કરી અને મધુબેન ધ્વારા શારદાબેનને VSSMમાંથી ૩૦,૦૦૦ રૂપિયાની લોન ધંધો કરવા માટે આપવામાં આવી. શારદાબેને કટલરીનો ધંધો ચાલુ કર્યો. શહેરમાં મેળો હોય ત્યારે તે પોતાનું પાથરણું લઈને જાય. મેળાઓમાં તે હવે સારી કમાણી કરી રહ્યા છે. કટલરીના ધંધાની સાથે સાથે તે બીજાના ઘરના કામ પણ કરે છે. તેમનું ઘર હવે વધારે સારી રીતે ચાલે છે અને તે દર મહીને માસિક બચત ખાતા માં ૨૦૦ રૂપિયાની બચત પણ કરે છે. VSSMની વગર વ્યાજની લોનનો હપ્તો પણ નિયમિત ભરે છે. એક તણખલું ય જીવનમાં કેટલું બધું ઉપયોગી થઇ નીવડે છે નઈ? હવે મધુબેનને શારદાબેન જ્યારે પણ મળે ત્યારે તેમની વાતોમાં VSSM અને મિત્તલબેન પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા છલકાયા વગર રહેતી નથી.

A formal gathering of beneficiaries of VSSM livelihood program for Nomadic Tribes

A  discussion forum between VSSM and the interest free

loan receivers (Nomadic and Denotified tribes) on better 

planning and management of their funds and earnings...

A  discussion forum between VSSM and the interest free loan receivers (Nomadic and Denotified tribes) on better planning and management of their funds and earnings...

For centuries the nomadic communities have lived and earned on their own terms. The traditional occupations they practiced allowed them to be their own boss,  but the collapse of these occupations have robbed them of their pride. The nomads of today neither have alternate skills or education or funds to venture into other occupations. If one has to work towards the rehabilitation the occupations of these communities, it is crucial to mentor and guide them towards adapting alternate livelihoods.

Our puzzle to find a solution to the chronic issue of rebuilding the  livelihoods of the nomads, one important suggestion we received from the nomadic communities was to lend them small funds that enable them to begin their own ventures. The request in a  sense reaffirmed the fact that these communities prefer to be their own boss instead of working for others or as labourers. VSSM pondered over the proposal and agreed to do so. We approached our well wishers who readily  accepted our request for funds. As the funds kept pouring in the outreach  kept increasing as well   In the past one and half years we have extended interest free loans amounting to Rs. 67 lakhs to 416  individuals from various nomadic communities. The support has proven to be life changing for the benefiting families, it has kindled their age old passion for doing their independent business. And 'once you love the job you do the passion and hard work you pour in is of a different nature.’ All these individuals are making tremendous efforts to make their businesses successful.

Media coverage about VSSM livelihood program (interest free loan)

The hard work has managed to improve their earning capabilities but these communities aren’t good at managing their earnings. Our ultimate goal is to free them from debt bondage and to achieve this we need to make them better managers of their earnings, install the habit of regular saving. VSSM conducts regular meetings with the intention to educate on this concerns. On 22nd December 2015 a similar meeting was organised in Tharad with the financial assistance of Action Aid. Inder Modi, an IIM graduate and businessman, Mardaviben Patel, who resides in the US and is a businesswoman, Sushilaben, Nagin and Siyon from Action Aid and Ishwarbhai, Naran, Mahesh and Paresh from VSSM and around 150 individuals who had taken interest free loan from VSSM participated in the meeting.

The beneficiaries talked about their experiences and the scope of their enterprise. VSSM is determined to extend interest free loans to as many deserving individuals as possible. We are thankful for the whole hearted support of our donors to enable this dream come true…..

In the picture- meeting in progress

સદીઓથી પોતાના પરંપરાગત વ્યવસાયના આધારે નભતા વિચરતા પરિવારોના વ્યવસાય હવે પડી ભાંગ્યા છે. નવા વ્યવસાય માટે આર્થિક સગવડ નથી. શિક્ષણ તો છે જ નહિ. વળી કોઈના ત્યાં મજૂરી કરવાનું પણ આ સમુદાયની ઘણી જાતિઓએ કર્યું નથી. પોતાના સ્વતંત્ર વ્યવસાય થકી જ આ પરિવારો જીવ્યા છે. ત્યારે એમનું પુન:વસન થવું અથવા એમને નવી દિશા ચીંધવાનું કરવું અત્યંત જરૂરી છે.

આ પરિવારોએ રોજગારીના ઉકેલ રૂપે સ્વતંત્ર વ્યવસાય કરવાનું જ વધારે પસંદ હોવાનું કહ્યું અને એ માટે લોનની માંગ કરી. vssm દ્વારા વગર વ્યાજની લોન આપવાનું નક્કી થયું. દાતાઓનો સહયોગ મળતો ગયો અને કામ આગળ વધતું ગયું. છેલા દોઢ વર્ષમાં આપણે ૪૧૬ લોકોને ૬૭ લાખ રૂપિયાની વગર વ્યાજની લોન આપી અને સૌ ખુબ સુંદર રીતે પોતાનો વ્યવસાય આગળ ધપાવી રહ્યાં છે.

આ પરિવારો લોન લઈને વ્યવસાય તો કરે છે પણ આયોજન અને બચત કરવાનું તેઓ કરતાં નથી. આમ વખતો વખત એમના વ્યવસાયને સમજી એમને ઈનપુટ આપવાનું કામ vssm દ્વારા બેઠકો કરીને કરવામાં આવે છે. તા.૨૨ ડીસેમ્બર ૨૦૧૫ના રોજ આવી એક શિબિર એક્શન એઇડ સંસ્થાના આર્થિક સહયોગથી થરાદમાં યોજાઈ ગઈ. જેમાં IIMમાંથી મેનેજમેન્ટ ભણેલા અને પોતાનો સ્વતંત્ર વ્યવસાય કરતા ઇન્દ્ર મોદી, USAમાં રહેતાં અને પોતાનો સ્વતંત્ર વ્યવસાય ધરાવતાં શ્રી માર્દવીબેન પટેલ, એક્શન એઇડ સંસ્થામાંથી સુશીલાબેન, નગીન અને સીયોન તથા vssmની બનાસકાંઠા જીલ્લાની ટીમ શારદાબેન, ઈશ્વરભાઈ, નારણ, મહેશ અને પરેશ સાથે વિચરતી જાતિના અને vssmમાંથી લોન લઈને સ્વતંત્ર વ્યવસાય કરનાર ૧૫૦ ઉપરાંત લોન ધારકો ઉપસ્થિત રહ્યાં હતા.

બેઠકમાં સૌએ પોત પોતાના અનુભવો. પોતાના વ્યવસાયમાં સ્કોપ વગેરે બાબતે વિગતે વાત કરી હતી. vssm નવા વ્યવસાય શોધી હજુ વધારે લોકોને પગભર કરી શકે એ માટે પ્રયત્નશીલ છે. ૪૧૬ લોકોને પગભર કરવામાં મદદરૂપ થનાર સૌ દાતાઓનો આ તબક્કે આભાર વ્યક્ત કરું છું.

લોન ધારકો સાથે થયેલી બેઠક ફોટોમાં જોઈ શકાય છે.

The interest free loans encourage families from nomadic communities start their independent ventures..

VSSM’s interest free loans helps the Gadaliya familiesincrease the scope of their business...

A kind of support that reduces not just reduces financial but marital issues as well…..

Suvaben Dilawarbhai and her family of seven stay in Rajkot’s Ghanteshwar. An alcoholic husband meant Suvaben had to work very hard to feed the family. She makes kitchen tools like tongs, spatula, serrated spoons, large pans, tin stoves, etc by hand and sells them in neighbouring villages. Her husband does help in making these goods but a substantial part of their earning goes in his alcohol.

VSSM works in the region and Kanubhai knew the family well. One day Suvaben shared her pain and issues with Kanubhai requesting him for a loan from VSSM as she needed more money to increase her work. She needed money to buy raw material so as to increase the manufacturing. However there as one catch, loan from VSSM meant commitment to give up and abstain from addictions of alcohol, tobacco, smoking etc.  So Dilawarbhai was sensitised and convinced to give up his alcohol habit, he was required to take a pledge to abstain from alcohol. Subsequently,  Suvaben was given a loan of Rs. 10,000. The couple bought raw materials and began making tools. Once enough was manufactured the couple set out to sell to as far as Mumbai. Previously this wasn’t possible since money was scarce, manufacturing in bulk was unthinkable so all they did was make little, sell it in the neighbouring villages and Dilawarbhai  spending on his drinking. Whenever time permits from their studying their children also lend a hand with certain easy tasks.

The family is on its way to enjoying financial security they never experienced. Dilawarbhai has kept his pledge and remained clean from drinking, the everyday quarrels between this couple are now thing of past, profits are good and  the instalments are paid on time as well…..


VSSMની વગર વ્યાજની લોનથી ગાડલિયા સુવાબહેન સરસ વ્યવસાય કરતા થયા..

રાજકોટ નજીક આવેલા ઘંટેશ્વરમાં વિચરતી જાતિ વસાહતમાં ગાડલિયા લુહાર સમુદાયનાં સુવાબેન દિલાવરભાઈ પોતાનાં પરિવાર સાથે રહે. સાત જણનાં પરિવારનું ગુજરાન લોખંડનો માલ-સામાન બનાવી કરે. સુવાબહેન ચીપીયા, ઝારા, સાણસી, તાવેતા, પતરાનાં ચૂલા, તબકડા વગેરે જેવા સાધનો બનાવીને આજુબાજુનાં ગામોમાં ફરીને વેચે અને આજીવિકા રળે.

પતિ દિલાવરભાઈને દારૂનું વ્યસન ખૂબ. સુવાબહેન સાથે એ પોતે પણ સામાન બનાવે પણ કમાણીનો ઘણો હિસ્સો દારૂમાં નાખે. ઘરમાં ઝઘડાં કરે. આ વિસ્તારમાં vssm કામ કરે. vssmના કાર્યકર કનુભાઈ બજાણીયાના પરિચયમાં આ પરિવાર આવ્યો. કનુભાઈને સુવાબહેને પરિવારની તકલીફોની વાત કરી. સાથે સાથે ધંધા માટે થોડી વધારે મૂડી મળે તો ઘણું કામ થઇ શકે એમ જણાવ્યું,

સંસ્થા તરફથી સુવાબહેનને રૂI ૧૦,૦૦૦/- ની વગર વ્યાજની લોન આપવામાં આવી પણ લોન આપતા પહેલાં દિલાવરભાઈને સમજાવી દારૂ પીવાનું બંધ કરવા પ્રતિજ્ઞા લેવડાવી.

સંસ્થાની લોન મળતાં જરૂરી કાચો માલ ખરીદી ઘરે સામાન બનાવવાનું પતિ-પત્નીએ શરૂ કર્યું. માલ તૈયાર થતાં પતિ-પત્ની મુંબઈ વેચવા જાય. પહેલાં એક સામટો વેચી શકાય એટલો સામાન તૈયાર થતો જ નહિ કારણ બચત પણ થતી નહિ. બે-ચાર દિવસ કામ કરીને જે સામાન ભેગો થાય એ લઈને ફરજીયાત રાજકોટમાં જ વેચવો પડે એવી હાલત હતી. પણ હવે સ્થિતિ બદલાઈ છે. તેમના બાળકો પણ સામાન તૈયાર કરવાનાં હળવા કામો જેવાં કે ઝારાને લાકડાનાં હાથા બેસાડવા, હોલ પાડવા જેવા કામો નવરાશનાં સમયમાં કરી માં- બાપને ભણતરની સાથે સાથે મદદરૂપ પણ થાય છે.

આજે દિલાવરભાઈ પોતે લીધેલી પ્રતિજ્ઞાનું અક્ષરશ: પાલન કરી રહ્યા છે. આજે ધંધામાં પણ સારો એવો નફો થાય છે. સંસ્થાની લોન પણ નિયમિત ભરપાઈ કરે છે.

સુવાબેનનાં પરિવારમાં આજે સુખ-સમૃધ્ધિ આવ્યા છે. વ્યસનો, કંકાસ દૂર થયા છે. VSSM સંસ્થાના કાર્યકરોની સાદી સૂઝબૂઝથી આ પરિવારો સાચ્ચા અર્થમાં સુખી થયાં છે.

ફોટોમાં સુવાબહેન પતરામાંથી ઓજારો બનાવી રહ્યા છે.

VSSM’s interest free loans helps the Devipujak families increase the scope of their business...

Naranbhai Devipujak with the statues they create 

Naranbhai Devipujak stays in Rajkot along with his wife and son. Their son works in a hotel, earning Rs. 3000 a month and it is this money that maintains the family. Naranbhai is skilled at making statues but starting an independent business of making statues requires capital investment, which Naranbhai did not have. Hence, Naranbhai works as a daily labour at one of the units that makes statues, finding work only during the season rest of the year he just whiles away his time….Since VSSM has worked with these families, Naranbhai knew VSSM, he requested a loan of Rs. 20,000 for making the statues for the festival of Ganesh Chaturthi. He made statues for the festival of Ganesha Chaturthi and Navratri. 

VSSM’s interest free loans helps the Devipujak families
increase the scope of their business...

Normally, one has to start making the statues before almost 4 months but Naranbhai requested for loan quite late and he just had one and half months of time left. But he still managed to make profit of Rs. 10,000!! What to do with the money was the question he asked VSSM’s Kanubhai. Money management is not a subject the nomads are comfortable with. Since he also is skilled at hand making various knotted ropes for cattle he was advised to do so. With Rs. 10,000 he bought threads and strings to make ropes. He now works from home earning Rs. 50 to Rs. 150 everyday. He is delighted with this new found financial freedom. “ You don’t just help us start a business, but also on how to do good in business. We will never forget your help and support in this life,” say a rather relieved and happy Naranbhai. 

VSSM is glad to be instrumental is helping people realise their potential…

In the picture Naranbhai busy doing what he knows the best….

નારણભાઈ મારવાડી દેવીપૂજક પત્ની અને એક દીકરા સાથે રાજકોટમાં રહે. દીકરો હોટલમાં કામ કરવા જાય અને મહીને રૂ.૩,૦૦૦ પગાર આવે એમાંથી એમનું ઘર ચાલે. નારણભાઈ મૂર્તિ બનાવવાનું કામ જાણે પણ એમાં મૂડી રોકાણ જોઈએ. એ નહોવાથી બીજા લોકો મૂર્તિ બનાવે એમના ત્યાં દાળિયા મજૂર તરીકે મૂર્તિની સિઝનમાં કામે જાય. બાકીના સમયમાં એમની ભાષામાં કહીએ તો ‘નવરાં’. રાજકોટમાં રહેતાં આ પરિવારો સાથે vssm કામ કરે. નારણભાઈએ આ વખતે ગણેશ ચતુર્થી પહેલાં મૂર્તિ બનાવવા vssm પાસેથી લોનની માંગણી કરી અને આપણે વગર વ્યાજે રૂ.૨૦,૦૦૦ની લોન આપી. જેમાંથી એમણે ગણેશ અને નવરાત્રીને ધ્યાનમાં રાખીને માતાજીની મૂર્તિ બનાવવાનું કર્યું.

આમ તો લોન માટે એમણે ખુબ મોડેથી અરજી કરી. દોઢ જ મહિનો સીઝનમાં બાકી હતો છતાં એમણે જૂની મૂર્તિ લાવીને એના ઉપર કામ કરીને રૂ.૧૦,૦૦૦નો ચોખ્ખો નફો કર્યો. આ પૈસાનું શુ કરવું એ પાછું એમણે vssmના કાર્યકર અને એમના પ્રશ્નો સંદર્ભે કામ કરતાં કનુભાઈને પૂછ્યું. નારણભાઈ દોરડામાંથી રાંઢવા, બળદ અને ભેંસ માટે મોયડા, જોતર બનાવવાનું જાણે અને ક્યારેક ક્યારેક એ આ કામ કરી પણ લે. કનુભાઈએ રૂ.૧૦,૦૦૦ માંથી દોરી લાવીને ઘેર બેઠા આ કામ શરુ કરવા કહ્યું અને નારણભાઈએ આ કામ આરંભ્યું.. એમની આવડત એટલી સરસ છે અને એમને મજા પણ પડે છે. રોજના રૂ.૫૦ થી લઈને રૂ.૧૫૦ સુધીનું કામ એ કરવા માંડ્યા છે. એ ખુબ રાજી છે એ કહે છે, ‘તમે ધંધો કરવામાં તો મદદ કરો જ છો પણ એ ધંધામાં આગળ કેમ અવાય એ પણ શીખવાડો છો. અમે જીવશું ત્યાં લગણ તમારો ઉપકાર નહિ ભૂલીએ અને અમે ખુબ કામ કરીશું.’ 

દરેક પરિવારો પોતાની ક્ષમતા પ્રમાણે સદ્ધર થઈ રહ્યાં છે જેનો આનંદ છે. 

ફોટોમાં પહેલાં મૂર્તિનું અને હવે દોરડાં પર રાંઢવા વગેરે બનાવવાનું કામ કરતાં નારણભાઈ

The interest free loans encourage families from nomadic communities start their independent ventures..

Miteshbhai with his rickshaw. 

Miteshbhai Chauhan and his family stay in Tatanagar locality of Bhachau in Kutchh. After completing his education till 12th grade he joined a private company for his first job, but did not like his job a lot. He too wanted to drive an auto rickshaw like his father. But buying a rickshaw required money, which he did not have. A second hand chakdo rickshaw costs around Rs. 80,000. The activities of VSSM in the region were known to Miteshbhai so he approached Ishwarbhai with a request of loan to buy a rickshaw. VSSM sanctioned a loan of Rs. 30,000 and Miteshbhai managed Rs. 50,000 with the help of his family, to buy an auto rickshaw. 

Miteshbhai is now a ‘school-rickshaw wala.’ He now ferries children to and from school. In spare time he uses his vehicle to ferry other passengers. His earnings have increased considerably. There is a continuous flow of income because of the nature of his job. 

"Until now I did not enjoy what I did to earn living, this is a work I love. I am glad I am contributing well to raise my family,” says a rather relaxed Miteshbhai. 

Such stories of content and joy families wouldn’t have been possible without the generous contribution of the well-wishers of VSSM. We thank you all for the support you have extended in helping people like Miteshbhai and numerous others earn a decent living with their dignity intact. 

In the picture- Miteshbhai with his rickshaw. 

vssmમાંથી વગર વ્યાજની લોન લઈને વિચરતા પરિવારો સ્વતંત્ર વ્યવસાય કરતા થયા છે..

કચ્છના ભચાઉના ટાટાનગરમાં મીતેશભાઇ ચૌહાણ પરિવાર સાથે રહે. ધો.૧૨ સુધી ભણ્યા પછી ભચાઉ સ્થિત કંપનીમાં નોકરી શરુ કરી પણ નોકરી ગમે નહિ. મિતેશભાઈના પિતા રીક્ષા ચલાવે. મીતેશભાઇનું મન પણ રીક્ષા ચલાવવાનું પણ નવી રીક્ષા ખરીદવાનાં પૈસા એમની પાસે નહિ. જૂનામાં છકડો રીક્ષા ખરીદવાનું મન પણ એ માટે રૂ.૮૦,૦૦૦ જોઈએ. 

ભચાઉમાં vssmની કામગીરીને વંચિત અને વિચરતી જાતિના પરિવારો જાણે. એટલે vssmના કાર્યકર ઈશ્વર પાસે મીતેશભાઇએ રીક્ષા માટે લોન આપવા વિનંતી કરી. ઈશ્વરે રૂ.૩૦,૦૦૦ની મર્યાદામાં વગર વ્યાજની લોન vssmમાંથી આપવા વિનંતી કરી. મીતેશભાઇ અને એમના પરિવારે બાકીના રૂ.૫૦,૦૦૦ની વ્યવસ્થા કરી અને રીક્ષા લાવ્યા. 

હાલમાં મીતેશભાઇ બાળકોને સ્કુલે લઇ જવાના અને લાવવાના ફીક્ષ ભાડા બાંધી દિધા છે. જેના કારણે એમને મહીને નક્કી કર્યા મુજબની ચોક્કસ રકમ આવકના રૂપમાં મળવા માંડી છે. સ્કૂલ સિવાયના સમયમાં એ ફેરા કરવાનું કામ કરે છે. આમ સારી એવી આવક ઉભી થઇ છે. 

vssmમાંથી મળેલી મદદ માટે મિતેશભાઈ આભાર વ્યક્ત કરતાં કહે છે, ‘અત્યાર સુધી હું એવું કામ કરતો જેમાં મને જરાય રસ નહોતો પણ હવે મને ગમતું કામ કરું છું અને ઘરમાં વધારે ઉપયોગી બનું છું’

વિચરતી જાતિઓની સતત ચિંતા કરતા vssm સાથે સંકળાયેલા શુભેચ્છક દાતાઓની મદદથી આ બધું શક્ય બન્યું છે જે માટે સૌનો આભાર વ્યક્ત કરીએ છીએ.. 

ફોટોમાં vssmમાંથી વગર વ્યાજની લોનથી લીધેલી રીક્ષા સાથે મીતેશભાઇ

VSSM’s interest free loans helps the Gadaliya families increase the scope of their business...

VSSM’s interest free loans helps the Gadaliya families
increase the scope of their business...

The Ghanteshawar area near Rajkot has a sizeable population of nomadic families.  When VSSM began woking here some time ago the conditions of the families here was similar to elsewhere in the state. Gradually the citizenry documents were processed and families began receiving their entitlements. Livelihood of the families here still remains a major issue as most are small time workers who find difficult sustaining of their limited means of income.

One such family is of Leelaben and Devjibhai Gadaliya.  The couple makes house hold and kitchen tools from tin sheets. Leelaben hand crafts the tools Devjibhai goes out to sell them. Sometimes the continuity of work gets affected because of unavailability of raw material as there are times they do not have enough savings to purchase raw material i.e. the tin sheets. In such times the couple was required to work as manual labourers.  Similar to them was the condition of  Ehsanben, a widowed lady who also earned her living by making kitchen tools etc. But Ehsanben had other issues as she did not have any one to sell her products, she just had to sell them to the wholesale merchant at the prices he offered. She wants abel to demand better prices for her products and make enough profit.

Kanubhai, VSSM’s team member in  the region was familiar with the economic issues of these families, so he recommended Leelaben and Ehsanben to VSSM for an interest free loan. The loan was to act as a  seed capital for these families. Now because of the loan the cycle of production-sale-procurement-production continues. The money they earn also helps in paying back the instalments of the loan. They are also able to save some of their earnings now!!!

Ehsanben Gadaliya working on their growing business..

“You are like God to us, we were clueless on how to go about in life, numerous people have come promised us the sky, taken money from us  and later never showed up. You have got us ration cards Adhaar cards, voter ID cards and now you are concerned about our livelihoods too…” says Devjibhai..and Ehsanben resonates similar feelings too…

VSSM has been instrumental in giving the nomadic families an identity, an address and is nurturing their livelihood dreams. The families are realising a new found financial liberation both from the debt and a continued income. There is a new found happiness amongst them .. and we at VSSM are happy because they are happy….

In the picture Leelaben Gadaliya and Ehsanben Gadaliya working on their growing business..

રાજકોટ નજીક આવેલા ઘંટેશ્વરમાં વિચરતી જાતિની વસાહતમાં લીલાબેન અને દેવજીભાઈ ગાડલીયા પરિવાર સાથે કાચા ઝુંપડામાં રહે. પતિ - પત્ની બંને શહેરમાંથી થોડાંક પતરા લાવીને ઝુંપડામાં તબકડા, ઝારા, સાણસી, ચીપીયા, તાવેતા, પતરાના ચૂલા બનાવે. લીલાબહેન ઘરે સામાન બનાવે અને દેવજીભાઈ ગામેગામ વેચવા જાય. ક્યારેક માલસામાન ન હોય ત્યારે નિરાશ થઇ બેસી રહે અને છુટક મજૂરીએ જાય.

આજ વસાહતમાં એસાનબહેન પણ રહે. વિધવા એસાનબહેન પરિવારનો ગુજારો લોખંડમાંથી વિવિધ વસ્તુ બનાવીને કરે. આમ તો એમની હાલત પણ લીલાબહેનના પરિવાર જેવી જ. પણ લીલાબહેનના પતિ સામાન વેચવા જાય પણ એસાનબહેનના ઘરમાં તો એવું કોઈ નહિ કે જે સામાન વેચવા જાય.. એટલે એ સામાન સ્થાનિક વેપારીને વેપારી કહે એ ભાવે વેચી દે છે. 

vssmના કાર્યકર કનુભાઈ બજાણીયાનો આ પરિવારોને સંપર્ક થયો. કનુભાઈએ આ પરિવારોની તકલીફ જાણી અને સારી રીતે વ્યવસાય કરી શકે એ માટે VSSM મારફન લોન અપાવી. કાચી સામગ્રી મળતાં આજે આ પરિવારનું આજીવિકા ચક્ર અખંડ ચાલે છે. માલસામાન વેચવાથી મળતા નાણાંમાંથી વગર વ્યાજની vssmની લોનનો હપ્તો ભરાય છે. સાથે જ બચત પણ થાય છે.

દેવજીભાઈ કહે છે “ તુમ હમારે ભગવાન કે સામાન હો, પતા નહિ થા ક્યાં કરના હૈ, લોગ આતે થે, પૈસે લે જાતે થે પર ઉન્હોને હમારે લિયે કુછ નહિ કિયા, તુમને હમારા રાશનકાર્ડ, આધારકાર્ડ, મતદારકાર્ડ બનવાકે દિયા ઔર હમારે ધંધે કી ભી આપ ચિંતા કરતે હો.” એસાનબહેનની લાગણી પણ કંઇક આવી જ છે.

વિચરતા સમુદાયને ઓળખ અને સરનામું અપાવવાનું, સ્વરોજગારમાં સહાય કરવાનું કાર્ય vssm થકી વસાહતોમાં થાય છે. આ પરિવારો સુખી થાય છે. એનો અમને આનંદ છે.

ફોટોમાં લીલાબહેન અને એસાનબહેન ગાડલિયા vssmની મદદથી પોતાનાં વિસ્તારેલા વ્યવસાય સાથે..

VSSM’s support helps Pinkubhai extend his business…

Pinkubhai Devipujak busy at work..

Pinkubhai Devipujak is a resident of Bhachau town in Kutchh. He and his family have been in the town for many years. Pinkubhai is physically challenged so his education got restricted and the opportunities of work aren’t many either. He earns his living by selling second hand clothes, clothes he purchases on credit  from Bhachau market. The income wasn’t decent but the could manage to sustain the family in limited means.

Pinkubhai’s elder son is a student of Satyam Balghar, so somedays as a parent he would visit the center to learn more on his son’s progress. During one such general interaction with Baldost Ishwarbhai he shared his occupational woes. “It would be more profitable if the clothes were purchased from Surat rather than Bhachau, but all that would require lot of capital investment and hence can’t do much about it,” he lamented.

Ishwarbhai requested VSSM to support Pinkubhai with an interest free loan of Rs. 15,000. The loan was sanctioned and Pinkubhai brought lots and lots of clothes from Surat. Since his clothes were different from the ones sold in the Bhachau his sales grew and income increased, profits increased.

Such financial support from VSSM is helping families build a sound financial future and nurture their dreams of a secured tomorrow.

કચ્છના ભચાઉમાં દેવીપૂજક પીન્કુભાઈ પરિવાર સાથે રહે. પીન્કુભાઈ પગે અપંગ છે. ઝાઝું ભણતર નહિ અને અપંગ હોવાના કારણે ભારે કામ કરી શકે નહિ. એટલે ભુજથી જુના કપડાં લાવીને બજારમાં વેચાવનું કામ કરે. આર્થિક હાલત એટલી સારી નહિ એટલે ઉધારમાં સામાન લાવે અને વેચે. વેપારી પણ ઉધાર માલ ઝાઝો આપે નહિ પણ ઘરનું ગાબડું ચાલ્યા કરતુ કરતુ.

પીન્કુભાઈનો મોટો દીકરો vssm સંચાલિત અને આરતી ફાઉન્ડેશનની મદદથી ચાલતા સત્યમ બાલઘરમાં ભણવા માટે આવે. ક્યારેક બાળકો બરાબર ભણે છે કે નહી એની તપાસમાં પીન્કુભાઈ પણ આવે. vssm ના કાર્યકર અને બાળકોના બાલદોસ્ત ઈશ્વર સાથે વાત કરે. એમાં એક વખત ધંધામાં ઝાઝું મળતર નથી મળતું એ અંગે વાત થઇ. ભુજ કરતા સુરતથી માલ લાવીને વેચે તો વધારે ફાયદો થાય એવું પીન્કુભાઈએ કહ્યું પણ મૂડી રોકાણ માટે પાસે પૈસા નહોવાથી આ બાબતે કશું કરી શકાતું નહોતું.

ઈશ્વરે પીંકુભાઈને રૂ.૧૫,૦૦૦ની લોન આપવા vssmમાં ભલામણ કરી અને એ લોનમાંથી એ સુરત જઈને સામાન લાવ્યા.. વધારે સામાન અને વેરાયટી ઘણી મળી એટલે ઘરાકી વધી.. નફો પણ સારો થાય છે.

vssm પાસેથી વગર વ્યાજની લોન લઈને પરિવારો સ્વતંત્ર વ્યવસાય કરતા થઇ ગયા છે.. બસ સૌ સારું કમાય અને આર્થિક રીતે સદ્ધર બને કોઈ પાસે એમણે હાથ લાંબા ના કરવા પડે એવી સ્થિતિ પર કુદરત એમને ઝડપથી લઇ આવે એવી પ્રાર્થના સાથે...

ફોટોમાં vssmની મદદથી વગર વ્યાજની લોન લઈને કપડાનો વેપાર કરતાં પીન્કુભાઈ

Dariyaben Gadaliya buys a hand cart from VSSM’s interest free loan...

Dariyaben Gadaliya with the hand cart she 

bought from VSSM’s support. 

Dariyaben Gadaliya and her son stay in Deesa town of Banaskantha. The responsibility of running the house was on the son, who earned living by working as a manual labourers. The son got married, had a family of his own and sustain the growing family on a single income was getting difficult. Dariyaben decided to take up some work and  once her got married and the financial requirement of the house increased. She decided to sell kitchen tool made of iron. This as such was their traditional occupation and Dariyaben had the necessary skill to conduct the business. She would buy the products from Deesa market, sit on a roadside to sell them and in the evening bring the unsold stuff back home. The issue she had was carrying all the goods back home and sitting on a roadside to sell the stuff.

Dariyaben, who is aware of the activities of VSSM in the region approached Maheshbhai, VSSM’s team member in the region with a request for an interest free loan of Rs. 5,000 to buy a hand cart. She felt buying a hand cart wold ease her problem of carrying the goods. With the loan from VSSM Dariyaben purchased a hand cart. Her business is doing good. Her loan was entirely repaid this month (October 2015). When she had come to repay the last instalment she told Maheshbhai..”I plan to expand my business…i want to sell more products…VSSM will have to give me a loan of Rs. 10,000 once I have planned the expansion.”

Such assertive statements show the ownership the communities have towards VSSM. Its their organisation, working for their betterment. Such small loans have helped numerous families rebuild their living. When women like Dariyaben thank the organisation and value the efforts it makes us take a sigh of relief….afterall everything was worth it….

બનાસકાંઠાના ડીસામાં દરીયાબહેન ગાડલિયા પોતાના દીકરા સાથે રહે. દીકરો છૂટક મજૂરી કરે. એના પણ લગ્ન થયા અને એનો પરિવાર પણ મોટો થતો ચાલ્યો. દરિયાબહેને દીકરાને મદદરુપ થવા માટે લોખંડના ઓજારો વેચવાનું નક્કી કર્યું. આમ પણ એ બાપીકો વ્યવસાય હતો અને એમાં એમને ફાવટ પણ હતી.. લોખંડના ઓજારો ખરીદ્યા પછી એ વેચવા ડીસા બજારમાં બેસવાનું એમણે શરુ કર્યું પણ સાંજે પથારાનો સામાન ભેગો કરીને ઘરે લઇ જવો મુશ્કેલ પડે.

vssm દ્વારા ડીસામાં રહેતાં વિચરતા પરિવારો સાથે થઇ રહેલાં કામને દરીયાબહેન જાણે.. એમને vssm દ્વારા નાના વ્યવસાય માટે વગર વ્યાજની લોન આપવામાં આવે છે એ અંગે ખબર. હાથલારી મળે તો સામાન વેચવામાં ઘણી સરળતા પડે એવું દરિયાબહેનને લાગે પણ એટલી મૂડી નહિ.. vssmના કાર્યકર મહેશ સાથે એમણે લારી માટે રૂ.૫,૦૦૦ની લોન આપવા વિનંતી કરી. લોનથી એ લારી લાવ્યાં. આજે સરસ વેપાર કરે છે. એમની લોન આ મહીને (ઓક્ટોબર -૧૫) પૂરી થઇ. લોનનો છેલ્લો આપતાં એમણે vssmઅન કાર્યકર મહેશને કહ્યું, ‘મારે હજુ વધારે સામાન વસાવવો છે એનું આયોજન થાય પછી vssmમાંથી મને બીજી રૂ.૧૦,૦૦૦ લોન આપવાની છે..’ vssm પર એમનો કેટલો હક છે એ એમની વાત પરથી સમજી શકાય છે.. vssmની નાનકડી મદદથી લોકો પગભર થઇ રહ્યાં છે. દરીયાબહેન જેવા બહેનો જયારે સંસ્થાનો આભાર માનતા હોય ત્યારે ખુબ સુખ અનુભવાય છે..

vssmની વગર વ્યાજની લોનથી દરીયાબેન ગાડલિયાએ હાથલારી ખરીદી છે એ જોઈ શકાય છે

VSSM supports Manishbhai Oad to begin earning an independent living…..

Manish Oad Purchased Tampo from VSSM laon

The Rajivnagar-Ramol area of Ahmedabad has concentration of families from the nomadic community of Oad. Manish Oad stays here with his family. He earns his living from driving a rented auto. The rent he paid was Rs. 200 a day. Danish went to school till 10th grade, getting some other employment with only so much education was impossible. He wanted to start his own venture, but that required capital investment, something that he lacked. Manish’s father makes a decent  living by driving a  goods carrier. Manish also desired to buy a goods carrier like his father’s but was is short of capital. He approached VSSM’s Chayaben and requested her to a loan from VSSM. The loan would enable him  to make a down payment and  the rest of the money required would be financed through a private finance company.

Chayaben has been working with these families since last few years and was aware of their daily struggles to earn a decent living, she recommended Manish’s proposal to VSSM. The loan was sanctioned and Manish is now a Tempo goods carrier owner.

Manish is working hard, earning well and has began construction of his own home. “The efforts am putting in is rewarding well, my earning has gone up, my standard of living has improved considerably, I want to keep working hard and improve my fortune…” said Manish while sharing his future plans. Manish has already repaid Rs. 21,000 from the loan of Rs. 30,000.

VSSM, through its initiative of extending interest free loans, has been instrumental in heralding a new and promising future for number of nomadic families. Its an initiative that has been possible as a result of contributions of our donors and well-wishers. Our gratitude for your never ending support….

vssmની મદદથી ઓડ મનીષભાઈએ પોતાનું સ્વતંત્ર કામ શરુ કર્યું 

અમદાવાદના રાજીવનગર રામોલમાં ઓડ પરિવારો રહે. મનીષભાઈ ઓડ પણ પરિવાર સાથે રહે. ધો.૧૦ સુધી ભણેલો મનીષ ભાડેથી રીક્ષા ચલાવે. પણ રોજના રૂ.૨૦૦ તો રીક્ષાભાડામાં જતા રહે. પોતાનો સ્વતંત્ર વ્યવસાય થાય તો સારી કમાણી થાય એવું મનીષને લાગે પણ પાસે નાણા ના હોવાના કારણે એ નવું કશું વિચારી ના શકે. એના પિતા ટેમ્પો ચલાવે અને એમની આવક પણ સારી. મનીષે પણ ટેમ્પો ખરીદવાની ઈચ્છા vssmના કાર્યકર છાયાબહેન સમક્ષ વ્યક્ત કરી. ડાઉન પેમેન્ટ ભરવાના પૈસા vssmમાંથી લોન સ્વરૂપે મળે તો બાકીના પૈસાની લોન ફાઈનાન્સમાંથી કરાવે. 

છાયાબહેન આ પરિવારો સાથે છેલ્લા બે વર્ષથી સંકળાયેલા. એમની મહેનતને પણ એ નજરે જુએ એમણે ભલામણ કરી અને મનીષને રૂ.૩૦,૦૦૦ ની વગર વ્યાજે લોન vssm માંથી આપી અને મનીષે ટેમ્પો ખરીદ્યો. 

ખુબ મહેનતુ મનીષે પોતાનું નાનું મકાન બનાવવાનું પણ શરુ કર્યું છે. પરિવારમાં પતિ-પત્ની જ છે. મનીષ કહે છે એમ ‘ખુબ મહેનત કરવી છે પહેલાં કરતા જીવન ધોરણ બદલાયું છે પણ હજુ ઘણી મહેનત કરવી છે.’ મનીષે vssmમાંથી લીધેલી લોનમાંથી રૂ.૨૧,૦૦૦ ભરી પણ દીધા છે. 

vssm આવા ઘણા પરિવારોના જીવનમાં વગર વ્યાજની લોન થકી ઉજાશ પાથરવામાં નિમિત બન્યું છે. vssmને આવા શુભકાર્યમાં નિમિત્ત બનાવનાર vssmસાથે સંકળાયેલા શુભેચ્છક સ્વજનોનો અમે આ તબક્કે આભાર વ્યક્ત કરીએ છીએ. 

VSSM’s support helps the women from nomadic community purchase a sewing machine and acquire financial independence ..

Shilpaben (Lilaben) Goswami with her sewing machine.

In 1971 many nomadic families living in Pakistan’s Tharparkar migrated to India.  Later many  of these families settled in Tharad’s Shivnagar area. During the partition of 1947 these families were working in Pakistan and remained there, the boundaries have never ever been able to hold back the wandering nomads who roamed for work across this vast country They were absolutely unaware of the consequences of new boundaries been drawn between a nation that was their home. So they stayed in the region they were working during migration. After the partition  the dynamics changed, they did not feel at home so when during the 1971 war they got an opportunity to migrate they chose to do so and come to India. The Government of India gave them all the rights of a citizen of this country. However they still do not have a house or land, their lifestyles have become sedentary but own no place of their own. The women are skilled with crafts of appliqué, embroidery, sewing etc. 

Aarti Goswami with her sewing machine.

VSSM has been working with these families. 2 years back 90 women received training in appliqué and various other dexterous skills. These trained women began bring job work from the local merchants. Later we also organised a training workshop for tailoring. After the training 8 of these women asked for a loan to purchase a sewing machine. Since they had no savings buying  sewing machine on their own wasn’t possible for them. The assured to pay regular EMIs of the  loan. VSSM decided to support these 8 women. Teh stories of these 8 women are narrated below. 

Inspite of wanting to study well 18 years old Aarti Goswami had to drop out of school because of weak financial condition of her family. Aarti’s father is truck driver addicted to alcohol, contributing absolutely nothing to run the house. The house functioned on the income of her mother Shardaben who took embroidery jobs.  Aarti began contributing to the family income by taking job work for appliqué. Tailoring was a skill Aarti planned to acquire hence, when she got an opportunity to do that she quickly  enrolled for the VSSM organised tailoring training. Earlier it was difficult to meet the family expenses but with Shardaben and Aarti both earning decent incomes the family’s financial well-being has improved. They mother-daughter duo also save money and  deposit the saving in a bank. Recently Aarti got engaged and Shardaben has decided to give the sewing machine on which Aarti works in dowry!! They have began shopping for the wedding from the money they have saved.  These women have  gained financial independence in the true sense.  

Anitaben Oza with her sewing machine.

19 years Ramila Gadaliyaa’s family are ironsmiths. The income from the family profession is not enough to sustain her large family. Ramila enrolled herself for the tailoring training by VSSM. After 2 months of leaning Ramila couldn’t learn enough to make her an independent tailor. Her friend Aarti Goswami who had also taken training at VSSM helped Ramila master the skill. Ramila’s family was know to VSSM  so on their request VSSM gave them  loan to buy a sewing machine. Ramila began taking independent tailoring jobs. After her marriage Ramila took the machine along and her income is supporting the family she has married into.

25 year old Pawanben Goswai is a mother of 4 kids. Her husband drives auto rickshaw in Tharad but contributes absolutely nothing in running the household. Pawanben a skilled appliqué craftswomen decided to learn tailoring with an objective to earn a decent income. Pawanben takes up tailoring jobs for stitching traditional Rajasthani and is so skilled at creating the outfits that everyone insists she tailors their outfits. Pawanben is raising her children single handedly, educating them and running the household without any financial support of her husband. The income is so good that she is easily able to pay instalments of VSSM’s loan. 

Guddiben Goswami with her sewing machine.

Shilpaben Goswami too learnt tailoring through the training classes by VSSM. Her husband Govindbhai works at a brick making factory and earns Rs. 3,000 a month. The income is barely enough to feed the family of six. The couple has three daughters and a son. The financial crunch made the couple decide to remove the eldest daughter from school but the income from Shipaben’s tailoring jobs has helped them change their decision. The family income has increased considerably and their daughter continues to go to school. Shilpaben is skilled at sewing lace on the odhni’s adorned by Marwari women. They are thankful to VSSM for the support it has provided to them. 

Gomiben Goswami witnessed a considerable improvement in her family’s financial health after she began tailoring at home. After completing her tailoring training Gomiben requested VSSM to support her buy a sewing machine. SHe stitches blouses and does appliqué on bedsheets  when ever she has extra time on hand.  Her financial condition is gradually improving.

Nanuben Harijan with her sewing machine.  

Anitaben lost her husband a few years back. The couple has two children. Anitaben worked as a assistant at an ICDS center but lost her job because of her continued illness. VSSM and Tharad municipal corporation had organised a tailoring workshop for widowed women staying in and around Tharad. Antigen received tailoring training through this workshop. After the workshop she took up a job at a tailor’s shop but felt the need to own her own sewing machine to improve her income. She requested VSSM’s Shardaben to support her with loan for buying a sewing machine. We supported her with a loan to purchase a sewing machine. She is skilled in sewing ladies costumes.  Teh income is enough to sustain her family. Antigen currently lives in a rented house but plans to build her own small house and educate both her kids well. 

Nituben Goswami with her sewing machine.  

Guddiben (Samdaben) left her husbands home after a marital discord. She came back to stay with her aging mother. Her mother took jobs of making appliqué bedsheets so Guddiben also decided to continue doing the same.  The feeling that the income can be better if she honed the craft of tailoring always stayed in the back of her mind. So when she got an opportunity to learn tailoring through VSSM’s tailoring training she quickly enrolled herself. She has very good skill of sewing the skirts worn by Rajput women in the region. VSSM has also supported her in buying a sewing machine. Income has increased considerably. She also takes up appliqué jobs from the local merchants and gives it to other women in her vicinity. We are glad she is taking the initiative to improve the lot of other women around her.  

Nanuben inlaws pushed her out of their family home after the death of her husband. She has two young daughters studying in 9th and 7th grades. The three now stay in a kuccha structure in Tharad. Nankeen learnt tailoring in VSSM organised training and later VSSM provided her loan to by a sewing machine. She tailors salwar-kameez. Income is good the family is able to manage its needs and pay of VSSM’s loan from the income. 

vssmમાંથી વગર વ્યાજે લોન લઈને વિચરતી જાતિની બહેનો સિલાઈ મશીન લાવ્યા અને ઘરનો કારભાર સંભાળતા થયા

Pavanben Goswami with her sewing machine.

પાકિસ્તાનના થરપારકરમાં રહેતાં ઘણા પરિવારો ૧૯૭૧માં પાકિસ્તાનમાંથી હિજરત કરીને ભારતમાં આવ્યાં. બનાસકાંઠાના થરાદના શિવનગર વિસ્તારમાં હિજરત કરીને આવેલા ઘણા પરિવારો સ્થાઈ રહેતાં થયા. સદીઓથી પોતાના વ્યવસાય અર્થે ફરતા આ પરિવારોને સીમાડાના વિભાજનથી શુ થશે એની કલ્પના નહોતી. એ ક્યાં સીમાડાથી બંધાયેલા હતા? જ્યાં કામ મળે અને જેમને આ સમુદાયોની સેવાની જરૂર હોય ત્યાં આ પરિવારો પહોચી જતા. અને એટલે જ દેશના ભાગલા વખતે તેઓ પાકિસ્તાનના જે વિસ્તારમાં કામ ધંધા અર્થે ફરતા ત્યાં જ કાયમ રહેવાનું થઇ પડ્યું. પણ ફાવે નહિ અને આખરે ૧૯૭૧ના યુદ્ધ વખતે થયેલી હિજરતમાં તેઓ ભારતમાં આવીને રહ્યા. સરકારે એમને દેશના નાગરિક તરીકેના તમામ આધારો આપ્યા. પણ તેઓ જ્યાં રહે છે એ જગ્યા સરકારે હજુ એમને આપી નથી. પહેલાં વીચરતું જીવન જીવતાં આ પરિવારો હવે થરાદમાં સ્થાઈ રહે છે. ભરતકામ, પેચવર્ક, સિલાઈકામમાં આ પરિવારો પાવરધા છે.. 

Ramilaben Gadlia with her sewing machine.

vssm આ પરિવારો સાથે કામ કરે છે. બે વર્ષ પહેલાં ૯૦ બહેનોને પેચવર્કની તાલીમ આપણે આપી હતી એ પછી જુદી જુદી કુશળતા સંદર્ભની તાલીમો આ પરિવારો માટે vssm દ્વારા થઇ. તાલીમ મેળવેલી બહેનોને સ્થાનિક વેપારી કામ આપે અને એમનું ગુજરાન ચાલે. બે વર્ષ પહેલાં સિલાઈકામની તાલીમ આપ્યા પછી ૮ બહેનોએ સિલાઈ માટેના મશીનની માંગણી કરી. એમની પાસે બચત નહિ એટલે સિલાઈ મશીન ખરીદી શકે એવી ક્ષમતા નહિ પણ vssmમાંથી વગર વ્યાજે લોન આપે તો ધીમેધીમે ભરીશું એવી લાગણી ખરી. એટલે આપણે ૮ બહેનોને લોન આપી. 

આરતી ગૌસ્વામી ઉંમર ૧૮ વર્ષ. પરિવારની આર્થિક સ્થિતિ એટલી સારી નહિ એટલે ભણવાનું ખાસ થઇ શક્યું નહિ. પેચવર્ક ખુબ સારું કામ કરે અને એમાં જો સિલાઈકામ આવડી જાય તો ચારચાંદ લાગી જાય. આપણા ક્લાસમાં તે સિલાઈકામ શીખ્યા. આરતીની માં શારદાબેન પણ ભરતકામ કરે. પતિ ટ્રક ચલાવે પણ દારૂની લત થઇ ગયેલી એટલે ઘરે પૈસા ના આપે ઉલટાનું ઘરમાંથી શારદાબહેનની કમાણીના પૈસા પણ જબરજસ્તીથી લઇ જાય. ક્યારેક ઘર ચલાવવું મુશ્કેલ બની જતું. પણ હવે શારદાબેનની સાથે સાથે આરતી પણ કમાતી થઇ છે. હવે માં- દીકરી બચત ઘરમાં ના રાખતા બેંકમાં કરતા થયા છે. આરતીના લગ્ન પણ નક્કી થયા છે.. અને દીકરીને દાયજામાં આ સિલાઈમશીન કે જેના પર આરતી કામ કરે છે આપવાનું પણ એમણે નક્કી કર્યું છે. આરતીની કમાણીમાંથી જ આરતીના લગ્નની વસ્તુ પણ ખરીદી છે.. આમ ખરા અર્થમાં શારદાબેન અને આરતી બંને પગભર થયા છે. 

રમીલા ગાડલિયા(લુહાર) ઉંમર ૧૯ વર્ષ. પિતા લોખંડમાંથી વિવિધ ઓજારો બનાવવાનું કામ કરે. પરિવારમાં સભ્ય સંખ્યા મોટી. એટલે માંડ માંડ પૂરું થાય. રમીલા રૂ.૧૫૦૦ ભરીને થરાદમાં ચાલતા સીવણ ક્લાસમાં સિલાઈકામ શીખવા માટે ગયા. બે મહિના તાલીમ લીધી પણ સિલાઈકામ બરાબર આવડ્યું નહિ. આરતી જેને vssm દ્વારા સીલાઈની તાલીમ આપવામાં આવી હતી એ રમીલાની બહેનપણી. એટલે આરતીએ રમીલાને સિલાઈ કામ શીખવાડ્યું. રમીલાનો પરિવાર પણ vssm સાથે સંકળાયેલો એટલે સિલાઈ મશીન ખરીદવા માટે લોન આપવા એમણે વિનંતી કરી. આપણે મશીન આપ્યું અને રમીલા પણ સરસ કામ કરતી થઇ ગઈ. એના લગ્ન પણ હમણાં જ થયાં. સાસરે પણ સિલાઈકામ કરે છે અને પરિવારને આર્થિક રીતે મદદરૂપ થાય છે. 

પવનબેન ગૌસ્વામી ઉંમર ૨૫. પરિવારમાં ચાર બાળકો. પતિ થરાદમાં રીક્ષા ચલાવે પણ એમની આવકમાંથી એક રૂપિયો પણ ઘરે મળે નહિ. પેચવર્કનું કામ કરે અને સિલાઈકામ પણ શીખ્યા. અત્યારે હાલમાં રાજસ્થાનના બહેનોના જે પારંપરિક ડ્રેસ પહેરે છે એ બનાવવાનું કામ કરે છે. એક ડ્રેસની સિલાઈના રૂ.૪૦૦ મળે છે પવનબેનના કામની કુશળતા ખુબ છે એટલે લોકો એમના ત્યાં સિવડાવવાનો આગ્રહ પણ રાખે છે. પતિની આવકની ઈચ્છા રાખ્યા વગર ચાર બાળકોને ભણાવવાનું અને ઘરનું પણ પુરુ કરે છે. vssmમાંથી મળેલી લોન પણ આરામથી ભરપાઈ કરે છે. 

શિલ્પાબેન ગૌસ્વામી પણ vssm દ્વારા આયોજિત સિલાઈ ક્લાસમાં સિલાઈકામ શીખ્યા. એમના પતિ ગોવિંદભાઈ ઇંટો બનાવવાની ફેકટરીમાં મજૂરી કરે એમને માસિક રૂ.૩,૦૦૦ પગાર મળે. આર્થિક ભીંસ ખુબ રહેતી.  પરિવારમાં ત્રણ દીકરી અને એક દીકરો. મોટી દીકરી ભણતી પણ આર્થિક મુશ્કેલીના કારણે એનું ભણવાનું છોડાવવાનું તેઓએ નક્કી કરી લીધું હતું પણ શિલ્પાબેન સિલાઈકામ શરુ કરતાં અને પરિવારની આવકમાં વધારો થતાં એમણે દીકરીને આગળ ભણાવવાનું ચાલુ રખાવ્યું. મારવાડી ઓઢણીમાં લેસ લગાડવામાં શિલ્પાબેન ખુબ કુશળ છે.  vssm એમની સાથે છે એનો આ પરિવાર આનંદ વ્યક્ત કરે છે.

ગોમીબેન ગોસ્વામી પરિવારમાં બે બાળકો. પતિ છૂટક મજૂરી કરે. ઘર ચાલવાનું મુશ્કેલ પડે. ગોમીબેન પણ સિલાઈકામ શીખ્યા અને સિલાઈ મશીન માટે vssm દ્વારા લોન આપવામાં આવી. તેઓ બ્લાઉઝ બનાવે છે અને સમય મળે પેચવર્કની ચાદર બનાવવાનું કામ પણ કરે છે. તેમની આર્થિક સ્થિતિ સુધરી છે. 

અનિતાબેન વિધવા છે. પરિવારમાં બે બાળકો છે. આંગણવાડીમાં તેડાઘર બહેન તરીકે કામ કરતાં પણ એમની તબિયત ખરાબ થતાં એમને ત્યાંથી છુટા કરવામાં આવ્યાં. તે પછી થરાદ અને એની આસપાસમાં રહેતી અને  વિધવા હોય તેવી બહેનોનો સીવણ ક્લાસ નગરપાલિકા થરાદ અને vssm દ્વારા થયો હતો. જેમાં અનિતાબહેનને સીલાઈની તાલીમ મળી. એ પછી એક દુકાનમાં કારીગર તરીકે જવા માંડ્યા પણ પોતાનું મશીન હોય તો પોતે સારું કમાઈ શકે એવો વિશ્વાસ. આ અંગે vssmના કાર્યકર શારદાબેન સાથે એમણે વાત કરી મશીન માટે vssm માંથી લોન આપવા વિનંતી કરી. vssm દ્વારા વિચરતા અને જરૂરિયાતમંદ પરિવારોને પોતાનો સ્વતંત્ર ધંધો કરવા માટે વગર વ્યાજે લોન આપવામાં આવે છે. આપણે અનીતાબેનને પણ લોન આપી અને એમણે મશીન લઈને સિલાઈનું કામ શરુ કર્યું. બહેનોના કપડાં સીવવામાં એ કુશળ છે. પરિવારનું પાલન પોષણ પણ સરસ રીતે કરે છે. હાલમાં ભાડાના મકાનમાં રહે છે ભવિષ્યમાં પોતાનું મકાન કરવું છે અને બાળકોને ખુબ ભણાવવા છે એવો એમનો નિર્ધાર છે. 

 

ગુડ્ડી બહેન (સમદાબેન) ગૌસ્વામી. પતિ સાથે વિખવાદ થતાં તેઓ પિયરમાં રહે છે. પણ પિયરમાં વૃદ્ધ માં સિવાય બીજું કોઈ નહિ. માં પણ પેચવર્કની ચાદરો બનાવે પોતે પણ એ કામ કરવા માંડ્યા. પણ સિલાઈ કામ શીખે તો ખુબ કામ કરી શકાય એવી એમની લાગણી. vssm દ્વારા ચાલતા ક્લાસમાં એ સિલાઈકામ શીખ્યા. રાજપૂત બહેનો પહેરે એવા ચણીયા બનાવવાની એમની કુશળતા ખુબ સારી. vssmમાંથી લોન લીધી અને મશીન ખરીદ્યું. હવે સારી એવી આવક થાય છે તેઓ સીલાઈની સાથે સાથે પેચવર્કનું કામ વેપારી પાસેથી લઈને બીજી બહેનોને પણ આપે છે આમ કામ વિસ્તર્યું છે. જેનો એમને ખુબ આનંદ છે.

નાનુબહેન વિધવા છે. પરિવારમાં બે દીકરી છે. એક દીકરી ધો.૯ અને બીજી ધો.૭માં ભણે છે. પતિના ગુજરી ગયા પછી સાસરેથી એમને કાઢી મુક્યા. થરાદમાં છાપરું કરીને રહે છે. સિલાઈ ક્લાસમાં આપણે સિલાઈકામ શીખવ્યું અને સિલાઈ મશીન માટે લોન આપી. તેઓ બહેનોના ડ્રેસ બનાવે છે. સારી આવક થાય છે ઘર ચાલે છે અને vssmની લોન પણ ભરાય છે. 

ફોટોમાં vssmની મદદથી મળેલાં સિલાઈ મશીન સાથે નાનુબહેન